Directional Driller (DD)

ตำแหน่งานนี้เรียกย่อๆว่า DD เป็นตำแหน่งงานของบ.service ในส่วนของ directional drilling service อันประกอบไปด้วย คน ซึ่งก็คือ 1. DD 2. เครื่องไม้เครื่องมือ ซึ่งโดยมากก็เรียกรวมๆไปว่า directional drilling BHA (Bottom Hole Assembly) ก็พวก mud motor, stabilizer, rotary steeable, bend sub ฯลฯ ไม่รู้ว่าคืออะไรก็ช่างมันไปก่อน และ 3. ซอฟแวร์ที่ DD ต้องใช้

(ก่อนอ่านต่อ อยากจะให้ไปอ่านเรื่องนี้ ขุดหาน้ำมันกันอย่างไร? ตอน ทิศทางหลุม ถ้ายังไม่ได้อ่านมาแล้วนะ เพราะว่าจะได้เข้าใจงาน DD ดีขึ้น …)

วิศวกรขุดเจาะ จะวางแนวหลุมมาให้ว่า หลุมหนึ่งๆ จะมีรูปร่างหน้าตาอย่างไง เลี้ยวซ้ายเลี้ยวขวา อย่างไร ตรงไหนตรง ตรงไหนโค้ง โค้งมากโค้งน้อย ระบุมาชัดเจนในโปรแกรมการขุด(drilling program) รวมไปถึงเครื่องไม้เครื่องมือและอุปกรณ์ที่ให้ใช้

DD อยู่หน้างาน ก็เอาโปรแกรมที่ว่ามาปฏิบัติงานให้ได้จริง เช่น โปรแกรมเขียนว่า

  1. ขุดลงไปตรงๆ 500 ม. ภาษาเทคนิคเรียก drill vertical 500 m.
  2. หันหัวเจาะไปทางทิศตะวันออก ทำมุม 20 องศา กับทิศเหนือ แล้วเพิ่มมุมที่ทำกับแนวดิ่งขึ้นมา 1 องศา ทุกๆ 10 ม. โดย (ดังนั้นขุดเพิ่มไปไป 300 ม. ก็จะได้มุม 30 องศากับแนวดิ่ง โดยปลายหลุมชี้ไปที่ 20 องศาวัดจากทิศเหนือ ตอนนี้ความยาวหลุมคือ 500+300 ก็ 800 ม.)  ภาษาเทคนิคเรียก build to 30 deg incl 1 deg per 10 m at 20 degs azm สังเกตุว่า ไม่ต้องบอกว่า ขุดกี่เมตร เพราะ บอกแค่ว่า เพิ่มมุมให้ถึง 30 องศา ด้วย อัตรา 1 องศาต่อ 10 ม. มันบอกในตัวอยู่แล้วว่าต้องใช้ระยะทาง 300 ม.เพื่อการนี้
  3. ขุดไปเรื่อยๆ ไม่ต้องเปลี่ยนมุมอะไรเลยไปอีก 300 ม. (เสร็จขึ้นตอนนี้ หลุมก็จะยาว 800+300 ก็ 1100 ม. หลุมทำมุม 30 องศากับแนวดิ่ง ปลายหลุมชี้ไปที่ 20 องศาวัดจากทิศเหนือ เหมือนเดิม) ภาษาเทคนิคเรียก hold 300 m.
  4. เลี้ยวขวา 1 องศา ทุกๆ 10 ม. พร้อมๆ กับ ลดมุมที่ทำกับแนวดิ่งลง 1 องศาทุกๆ 10 ม. เป็นระยะทาง 200 ม.  (เสร็จขึ้นตอนนี้ หลุมก็จะยาว 1100+200 ก็ 1300 ม. หลุมทำมุม 10 องศากับแนวดิ่ง ปลายหลุมชี้ไปที่ 20+20 ก็ 40 องศาวัดจากทิศเหนือ) ภาษาเทคนิคเรียก drop to 10 deg incl 1 deg per 10 m and turn to 40 deg azm 1 deg per 10 m เช่นกัน จะไม่บอกว่าขุดไปยาวแค่ไหน เพราะมันคำนวนได้จากคำสั่งที่ให้มา

เอาแบบง่ายๆแค่นี้ก่อน

DD ก็จะเอาโปรแกรมที่ว่ามาแตกย่อยยิบลงไปว่า ในการเจาะแต่ล่ะ 10 ม. ต้องหันหัวเจาะอย่างไร ใช้รอบหมุนก้านเท่าไร ปั๊มน้ำโคลนด้วยอัตราเท่าไร หรือ ไม่หมุนก้านเจาะเลย ให้ mud motor หมุนอย่างเดียว เสร็จแล้ว อ่านค่ามุมของหลุมจริงๆหลังจากขุดไปแล้ว (MWD จะเป็นตัวอ่านค่าส่งขึ้นมา) แล้วก็มาปรับค่าต่างๆ (โดยใช้ซอฟแวร์+ประสบการณ์) เพื่อที่ใช้ในการขุด 10 ม. ต่อไป

แล้วก็เอาแนวหลุมจริงมาลงกราฟ(สมัยนี้ใช้ซอฟแวร์)เทียบกับแนวหลุมที่วิศวกรสั่งมาในโปรแกรมการขุดเจาะ แบบตัวอย่างในรูป

 

 

จะเห็นว่า DD ทำงานตลอดเวลาที่ขุด จะกี่ชม.ก็ต้องตื่น โดยมากก็จะมี 2 คน ผลัดกัน คนล่ะ 12 ชม. เครื่องมือหลักๆสมัยนี้ก็จะมี mud motor กับ rotary steerable ซึ่ง DD จะต้องใช้เป็นทั้งสองอย่าง เราอาจจะคิดว่าง่าย เพราะมีสูตรมีซอฟแวร์ แต่เอาเข้าจริงงาน DD เป็นทั้งศาสตร์ ศิลป์ ประสบการณ์ และ ดวง เพราะ สูตร กับ ซอฟแวร์ นั้นวางอยู่บนพื้นฐานของสมมติฐาน 108 อย่าง ซึ่งความเป็นจริงมันไม่ใช่แบบนั้นเท่าไร ตรงนี้แหละที่ประสบการณ์ได้เข้ามาช่วยหลุมคล้ายๆกัน วิศวรขุดเจาะเขียนแนวหลุมมาให้เหมือนๆกัน ขุดข้างๆกัน ก๊อปเอาวิธีเดียวกันมาขุดทุกๆ 10 ม. ผลลัพท์คนล่ะเรื่องเลยก็เป็นไปได้ง่ายๆครับ

ดังนั้น DD จบใหม่จาก DD training school ร้อนวิชา หงายเงิบไปเยอะแล้ว ของแบบนี้รอยตีนกาช่วยได้ แต่กว่าจะได้รอยตีนกามาก็โดน company man ทั้งยำทั้งอัดมาจนน่วม no pain no gain ครับ ผมก็น่วมมาแล้ว กว่าจะมีรอยตีนกาที่บ่งบอกถึงประสบการณ์ (แต่ในด้าน wireline logging ไม่ใช่ DD แต่ก็ไม่ต่างกันในด้านที่ต้องโดน company man ยำ เพราะเป็น บ.service เหมือนๆกัน)

 

 

สัญญาจ้าง – มีทั้งแบบเป็นลูกจ้างประจำของบ.service และ เป็นมือปืนรับจ้าง (consultant)

เวลาทำงาน – ทำงานบนแท่นเป็นกะ กะล่ะ 12 ชม. วนๆไป อาจจะ 21/21 หรือ 28/28 แล้วแต่บ.

รายได้ – ถ้าเป็นลูกจ้างประจำก็ว่ากันไปตามระดับเงินเดือนของบ. ก็น่าจะสักหกหลักนิดๆรวมทุกอย่างแล้วนะครับ สวัสดิการต่างหาก ก็ว่ากันไป บ.ใครบ.มัน ถ้าเป็นมือปืนรับจ้างก็วันล่ะราวๆ 800 -1500 เหรียญ ขึ้นกับความเก๋า ความยากง่ายของงาน และ ราคาน้ำมัน 555

วุฒิการศึกษา – ปัจจุบันนี้ส่วนมากเป็นระดับวิศวกรครับ เพราะต้องใช้เครื่องไม้เครื่องมือและโปรแกรมคอมพิวเตอร์ต่างๆเป็น

ความก้าวหน้า – ถ้ายังอยู่ในบ.service ต่อ โดยมากก็ไปเป็น วิศวกรผู้ประสานงานกับลูกค้าบนฝั่ง (DD coordinator) แล้วก็เป็นผจก.ไป ไรไป ตามโครงสร้างงานของแต่ล่ะบ. แต่ก็เห็น DD หลายคนเปลี่ยนหมวกย้ายค่ายมาเป็นคนของแท่น หรือ คนของบ.น้ำมัน แล้วกลายเป็น drilling engineer หรือ company man ก็เยอะ

คนมักจะคิดว่า DD จะต้องเก่ง ชำนาญ เรื่องทิศทาง หาทางไปไหนมาไหนเก่ง อ่านแผนที่เป็น … ก็มีส่วนถูกแต่ไม่ทั้งหมด ผมมีเพื่อนเป็น DD ที่หลงทางประจำ ไม่มี GPS ขับกลับบบ้านไม่ถูกก็มี 555

ข้างล่างนี้ก็ตลกๆขำๆประชดประชัน จิกกัด กันพอหอมปากหอมคอครับ

DIRECTIONAL DRILLER – 35-55 years old and usually has 3 to 4 years Toolpusher experience. Became a DD because he could run a calculator and he knows which way the sun rises and sets. Also the drilling company he was pushing for went broke and the best he could do with another company was roughneck. He didn’t want to come down the ladder because when he climbed it, he left too much bull shit behind. They are kind of like Oil Company Representatives. They always know something bad was going to happen and who to blame it on. Some are married to very young girls and some are not, but they’re all paying child support. They have a boat, but never use it. They all live in the country. Most of their wives have boyfriends and those boyfriends are usually their reliefs. By the time they’re 60 years old, they have nerve problems, high blood pressure and are very impotent and usually end up in a state run home for the poor and mentally unstable. Sometimes they might run into an old Rig Electrician at Walmart. They usually smell of cigarettes and whiskey.

When in training, he never learns anything because the old DD will not teach him. The old hand’s afraid the young hand will learn and work cheaper and take the old hand’s job. The young hand is always calling his wife because they’ve never been apart more than 14 days and he’s heard all the stories about young, pretty wives that are left alone for too long. He tells everyone it will never happen to him, but we all know it will, and for the few hands that make it through training, well, we all know what happens to them too.

 

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *