Bottom Hole Assembly (BHA) คืออะไร

มีคำถามนี้มาหลังไมค์ พอตอบไปแล้วก็อยากจะเก็บคำตอบเอามาแบ่งปันกัน (เผื่อมีใครสงสัยอีก)

คำๆนี้ผมก็จนด้วยเกล้าว่าจะแปลเป็นภาษาไทยว่าอย่างไร เหมือนคำภาษาอังกฤษที่เป็นศัพท์เทคนิคในทุกๆวงการนั่นแหละครับ เอาว่าเราทับศัพท์มันไปก็แล้วกัน เราเรียกมันย่อๆว่า BHA เป็นอันว่ารู้กัน

BHA (Bottom Hole Assembly) คือทุกอย่างที่อยู่ใต้ท่อขุด(ก้านเจาะ) ไปจนถึงหัวเจาะ หัวเจาะก็เป็นส่วนหนึ่งของ BHA

bha

จะเห็นว่า BHA ส่วนล่างจะใหญ่และหนักกว่าส่วนบน เพราะประกอบไปด้วยสิ่งที่เรียกว่า Drill Collar (ย่อ DC … แปลเป็นไทยไม่ได้อีก) พูดง่ายๆ DC คือท่อเหล็กหนาหนักใหญ่กว่าก้านขุดมีหน้าที่ 2 อย่างหลักๆ

  1. หนัก เพื่อถ่วงก้านเจาะทั้งหมดให้ตึง ไม่งั้นก้านเจาะยาวๆเป็นกิโลเมตร ห้อยอยู่ก็จะหย่อน และ แกว่งเป็นเส้นก๋วยเตี๋ยวในหม้อน้ำเดือด
  2. หนัก เพื่อให้มีน้ำหนักกดลงบนหัวเจาะ เพราะเราไม่สามารถให้แรงกดจากปลายก้านเจาะด้านที่อยู่บนแท่นได้ จึงต้องใช้ DC นี่แหละเป็นแหล่งพลังงาน(แรงกด) ไม่งั้นหัวเจาะก็ไม่กัดกินชั้นหินถ้าไม่มีแรงจากน้ำหนักของ DC
  3. เนื่องจากว่า DC จะอ้วนใหญ่กว่าก้านเจาะ ความเร็วของน้ำโคลน(ลูกศรแดงๆ) จะสูงกว่า ตำแหน่งลูกศรเหลือง ที่อัตราการไหลน้ำโคลน (ลูกศรส้มชี้ลง) ที่ปั๊มลงมาจากแท่นเท่ากัน ตามกฏฟิสิกส์ธรรมดาๆ (ความเร็วของของไหล = อัตราการไหล หาร พื้นที่หน้าตัด) ทำให้ช่วยหอบเอาเศษหิน(cutting)ที่หัวเจาะกัดกินชั้นหินออกไปเร็วๆ จะได้ไม่ไปกลบหัวเจาะ (ทำให้เจาะช้า)

ส่วน HWDP นั้นก็เป็นลูกผสมระหว่าง DC และ DP (ก้านเจาะ) เพื่อให้น้ำหนักช่วย DC แต่ไม่อ้วนเท่า จะได้ไม่ต้องใช้แรงดันสูงจากปั๊มบนแท่น

หน้าที่ของอุปกรณ์ BHA ที่เหลือที่มักจะขนาดเดียวกับ DC มีสารพัดแล้วแต่หน้าที่ของแต่ล่ะชิ้นส่วนที่ประกอบขึ้นเป็น BHA หนึ่งๆ ในการเจาะแต่ล่ะหลุมแต่ล่ะครั้ง BHA จะไม่เหมือนกัน ขึ้นกับว่าเราต้องการให้ BHA นั้นทำหน้าที่อะไรในการเจาะครั้งๆนั้น ส่วนต่างๆที่ประกอบเป็น BHA แบ่งได้หลายแบบ ขึ้นกับว่าจะเอาอะไรมาเป็นเกณฑ์จัดแบ่ง (ผมแค่จะยกตัวอย่างแค่ชื่อเฉยๆและบางชนิดนะครับ ขืนอธิบายละเอียดหมดทุกชิ้น คุณก็แย่งงานผมไปทำหมดพอดีอ่ะดิ :P)

แบ่งตามความถี่บ่อยในการใช้งาน

เช่น

ใช่บ่อยๆทั่วๆไป ใช้เกือบทุกครั้ง เช่น

HWDP (Heavy weight Drill pipe)

DC (Drill collar)

bit (หัวเจาะ)

float sub (เอาไว้ใส่วาวล์ทางเดียวกันของเหลวไหลย้อนกลับเข้าท่อขุด)

stabilizer (ประคองให้ BHA กลางๆท่อ ไม่ให้แกว่ง)

หรือ แบบใช้เฉพาะกิจ เช่น

LWD (logging while drilling)

MWD (measurement while drilling)

AGS (adjustable gauge stabilizer)

PDM (positive displacement mud motor)

Bend sub (ตามชื่อครับ แท่งงอๆ เอาไว้เปลี่ยนทิศทางหลุม)

Circulating sub (เอาไว้ปั๊มน้ำโคลนออกด้านข้าง)

RSS (rotary steerable system)

core bit (หัวขุดเก็บตัวอย่างชั้นหิน)

core barrel (เอาไว้เก็บตัวอย่างชั้นหิน)

หรือ แบ่งตามความซับซ้อน

แบบไม่มีอะไร hi tech เช่น

แท่งเหล็กธรรมดา ที่เราเรียกว่า dumb iron ราคาถูกๆ เช่น HWDP (Heavy weight Drill pipe) DC (Drill collar) bit (หัวเจาะ) float sub (เอาไว้ใส่วาวล์ทางเดียวกันของเหลวไหลย้อนกลับเข้าท่อขุด)

หรือ แบบซับซ้อนราคาแพง

มีส่วนประกอบอิเลคทรอนิค เช่น LWD (logging while drilling) MWD (measurement while drilling) RSS (rotary steerable system) Gyro

ปกติเราเลือกประกอบ BHA ตามวัตถุประสงค์ครับ

อารมณ์คล้ายๆต่อเลโก้น่ะ จะเอาอะไรก็ต่อๆลงไป ไม่จำเป็นเราก็ไม่เอามันประกอบลงไปในหลุม เพราะ BHA ทุกชิ้นต้องเช่า มีราคาค่าเช่า มีความเสี่ยงที่จะเสียหาย หรือ ถ้าก้านเจาะติด อาจจะเสียไปทั้ง BHA บ.น้ำมันก็ต้องซื้อใช้บ.ผู้รับเหมาที่เราเช่าเขามาครับ

เอาพอหมอปากหอมคอแค่นี้ก่อนก็แล้วกันนะครับ

 

จะซื้ออะไรที่ Lazada หรือ

จองที่พักกับ Agoda ผ่านตรงนี้นะครับ
ช่วยค่ายาค่าขนมน้องเฟิร์นกับน้องภัทร ขอบคุณครับ 🙂

[widgets_on_pages id=”Agoda”]
[widgets_on_pages id=”Lazada generic”]

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *