Cost Optimization concept – ในการทำธุรกิจ มีอยู่เรื่องเดียวที่สำคัญที่สุด คือ กำไร
กำไร ประกอบด้วย 2 ส่วน
รายได้ กับ รายจ่าย (ไม่ว่าจะเรียกว่า ลงทุน หรือ ค่าใช้จ่ายก็ตาม)
เราอยู่ฝ่ายการก่อสร้าง หรือ ให้บริการเกี่ยวเนื่องเพื่อให้เกิดงานก่อนสร้างซ่อมแซม ดังนั้นเราอยู่ฝ่ายรายจ่าย
เรามักจะถูกถามว่าทำไงถึงลดรายจ่ายให้ได้มากที่สุด แทนที่จะเรียกว่า cost reduction ที่ความหมายจริงใจ ตรงเป้า แต่ฟังแล้วอุบาทว์ (ฮา) เราเรียกว่า cost optimization
Cost Optimization
ผมไม่เน้นทฤษฎีล่ะ เอาแบบใช้งานได้จริงก๊อปแปะได้เลย เพราะงานเรามันก็คล้ายๆกัน ไม่ว่าจะเป็น oil company หรือ service company
หลักๆแล้ว เราลดค่าใช้จ่ายได้ 3 ทาง
Engineering
แบ่งเป็น 3 กลุ่มใหญ่ๆ
design – ออกแบบให้พอดีกับงานที่ต้องใช้ ไม่ต้องเผื่อเยอะ ให้ function น้อยที่สุดที่ทำงานได้
material – ก็เหมือนกัน อย่าเยอะ ของใช้งาน 5 ปี ก็อย่าไปใช้วัสดุอายุ 10 ปี เป็นต้น อย่าไปเชื่อคนขายมาก
economic of scale in design and material – อะไรใช้เหมือนกันได้ ขนาดเดียวกัน ใกล้เคียงกัน ก็ใช้ให้มันเหมือนกันซะ อย่าคิดเยอะ
out of the box – คิดใหม่ทำใหม่ หลุดโลกไปเลย
แต่ทั้งหมดแล้วให้ท่องเอาไว้ the simple is the best อย่าไปออกแบบอะไรซับซ้อน เราไม่ใช่นักฟิสิกส์ เราคือวิศวกร
Operation
ท่องเอาไว้ เวลาก็คือเงิน
Lesson learnt – อะไรที่ทำแล้วไม่ดี ไม่ work ก็กำจัดจุดอ่อนซะ
Best practice – อะไรที่เคยทำแล้วดี ก็ลอกมาทำอีก
Benchmarking KPI ตั้งเป้า แล้วจัดไป แข่งขัน ให้รางวัล ลงโทษ
Parallel work (offline work) อะไรทำพร้อมกันไปได้ ทำก่อนได้ ก็ทำ หลายๆงานไม่ต้องทำแบบรอส่งไม้วิ่งผลัด
Procurement
ทำไมไม่พูดถึง สัญญา (contract) ผมว่ามันก็เรื่องเดียวกันแหละ เพราะจัดซื้อจัดจ้างเป็นตัวแม่ คลอดลูกออกมาเป็น สัญญา ถ้าแม่เริ่มไม่ดี ลูกที่เป็นตัวสัญญาก็แทบทำอะไรไม่ได้เลย
ลูกเล่นเยอะมาก ถึงเราจะเป็นวิศวกร อยู่ฝ่ายเทคนิค แต่เราก็สามารถเข้าไปมีส่วนในการจัดซื้อจัดจ้างได้ในฐานะผู้ใช้สัญญา
- ซื้อขาด vs. เช่า vs. เช่าซื้อ vs. ฝากขาย (consignment)
- จ่ายตามจริงต่อหน่วยใช้งาน (per unit) หรือ เหมางาน (lumpsum)
- แบ่งสัญญา ให้แข่งกันให้บริการเรา และ ลดความเสี่ยง ถ้าผู้ใหญ่บริการงองแง หรือ มีอุบัติเหตุ ทำให้ไม่สามารถส่งมอบสินค้าหรือบริการได้
- ส่วนลดถ้าซื้อเยอะ
- รางวัลจูงใจ หรือ ค่าปรับ – ได้เป้า ได้รางวัล ผลาดเป้า โดนปรับ
- จ่ายตามผลงาน (performance base pay) ทำดีจ่ายงาม
อย่าไปโยนให้ฝ่ายจัดซื้อกำหนดผลงานของเรา ฝ่ายจัดซื้อเขารู้แต่เรื่องกฏกติกาทั่วๆไป เน้นแต่ราคาต่ำสุด แข่งกันมากสุด โปร่งใสสุด อะไรทำนองนั้น เน้นขบวนการทำงาน (process) มากกว่า คุณภาพของงาน(ผู้รับเหมา และ สัญญา)ที่ได้
Rig tender – Commercial Evaluation
ได้ของห่วย ได้บริการห่วย ไม่เป็นไร ขอให้ได้ราคาถูก ทำสัญญาเสร็จไว ขั้นตอนถูกต้อง ลายเซ็นต์ครบ อะไรทำนองนั้น
ฝ่ายจัดซื้อไม่รู้หรอกว่า งาน หรือ ของ ที่เราใช้ ซื้อขาด vs. เช่า vs. เช่าซื้อ vs. ฝากขาย (consignment) จ่ายตามจริงต่อหน่วยใช้งาน (per unit) หรือ เหมางาน (lumpsum) แบบไหน ยังไง ถึงจะถูกสุด
ฝ่ายจัดซื้อมักจะเอาที่ตัวเองทำงานง่ายไว้ก่อน ลอกเอกสารเก่า เปลี่ยนตัวเลข อะไรทำนองนั้น ไม่ fit for purpose เท่าไร เพราะงานเดิม อาจจะไม่เหมือนงานใหม่ที่เรากำลังจะทำ เราเป็นคนทำงาน เรารู้ดีสุด
ติดกระดุมเม็ดแรก ต้องติดให้ถูก ถ้าติดผิดไปแล้ว ออกมาเป็นสัญญาให้เรามาใช้ทำงานแล้ว ก็สายไปแล้วที่จะไปแก้อะไร ก้มหน้ารับกรรมไป ถึงตอนนั้น ฝ่ายจัดซื้อเขาไม่สนแล้วแหละ
เหมือนแม่สื่อแม่ชักนั่นแหละ ผลงานนางคือจับแต่งงานให้เร็วที่สุด ส่วนแต่งแล้วจะอยู่กันรอดไหม แม่สื่อไม่สน … นี่คนแก่กำลังบ่น 555
หลักๆ ก็สามอย่างนี่แหละ engineering, operation และ procurement คุณทำงานด้านไหน ก็ไปปรับแต่งเอาให้ตรงกับเนื้องานก็จบ
Cost Optimization concept แค่นี้ก็เอาไปทำเป็น PowerPoint ได้ล่ะ