จะเล่าให้ฟังว่าการสำรวจน้ำมันนั้นมันเป็นอย่างไร

ผ่านไปเจอความเห็นคุณ Arden ใน http://pantip.com/topic/34730940 เขียนได้ดีมาก เปรียบเทียบไปเห็นภาพมากๆ อยากจะเอามาแบ่งปันครับ ผมพยายามติดต่อไปหลังไมค์เพื่อขออนุญาติ แต่ไม่สามารถติดต่อได้ จึงได้แต่ให้เครดิตเอาไว้ เพื่อแสดงความเคารพในความคิดเปรียบเทียบได้ดีมากๆเลยครับ

====================

ผมสมมติให้ฟังว่าการสำรวจมันเป็นอย่างไร

สมมติว่าเจ้าคุณปู่ผม ฝังเงินไว้ในสนามหญ้าหลังบ้านขนาดเท่าสนามฟุตซอล แต่สนามหญ้าผม สูงๆ ต่ำๆ ไม่เท่ากัน มีเนินสูง มีแอ่งน้ำต่ำ พื้นดินบางจุดก็แข็ง บางจุดก็อ่อน คุณปู่ฝังเงินไว้ สมมติว่า

มูลค่า 25, 50 สตางค์ ซักอย่างละ 100 จุด
ฝัง 1, 5, 10 บาท ฝังไว้อย่างละ 50 จุด
ฝังเงินมูลค่า 20, 50, 100 อย่างละ 10 จุด

 

 

บางจุดอยูู่ตื้นๆ เพียง 50 ซม. บ้างก็ลึก 2 เมตร ตามแต่อารมณ์ตอนที่คุณปู่ฝัง กระจายๆกันไป แต่บังเอิญ เงินในหลุมมันเสื่อมคุณภาพ ทำให้มูลค่าเงินลดลงได้อีก! ตามแต่ว่าฝังไว้ตรงไหน การที่คุณจะหาจุดพวกนี้เจอ คุณต้องมีเครื่องมือ 3 ชนิดหลักๆ คือ

  1. เครื่องตรวจจับเงิน
  2. ก้านเหล็กยาวเอาไว้แทงหาตำแหน่งที่ผมฝังเงิน แล้วก็
  3. พลั่วมือขนาดเล็ก

แต่ผมจะไม่หาเครื่องมือพวกนี้มาให้คุณ คุณต้องไปหามาเองนะ ทุกวินาทีที่คุณกดเครื่องตรวจจับโลหะ คุณจะเสียเงิน 5 สตางค์ ทุกครั้งที่คุณแทงก้านเหล็กคุณจะเสียเงิน 50 สตางค์ ทุกครั้งที่คุณใช้พลั่วตักดิน คุณจะเสียเงิน 1 บาท และนอกจากนี้ถ้าคุณจะเข้ามาขุด คุณต้องเสียค่าเหยียบสนามหญ้าให้ผมก่อน ผมคิดไม่แพง ทุกๆวินาทีที่คุณยืนอยู่ในสนามหญ้าผมก็จะคิดเงินคุณ 1 สตางค์

หากคุณเจอเงิน ผมจะเก็บเงินคุณ 15% จากจำนวนเงินที่คุณขุดขึ้นมาได้ทั้งหมด

คุณคิดว่าจะมีกี่จุดที่คุณค้นเจอ หรือเจอแล้วจะมีเหลือกี่จุดที่ขุดแล้วจะคุ้มค่ากับเงินที่คุณต้องจ่าย?

 

 

การสำรวจหาแหล่งน้ำมันกับแหล่งแก๊สใต้พื้นดิน ก็เหมือนกัน แหล่งน้ำมัน แหล่งแก๊ส ต่างก็กระจายอยู่ใต้พื้นพิภพทั่วประเทศ ขนาดใหญ่บ้างเล็กบ้าง คุณภาพดีบ้าง ห่วยบ้าง มันไม่ได้อยู่เป็นก้อนมหึมาเหมือนประเทศอาหรับ หรือเหมือนแหล่งในเท็กซัสประเทศอเมริกา หรืออย่างรัสเซีย ออสเตรเลีย

ไม่ใช่ว่าให้เครื่องยิงคลื่นอากาศ สร้างแรงสั่นให้พื้นโลก แล้วฟังเสียงสะท้อนกลับมา คล้ายๆ Sonar แล้วค่อยเอาข้อมูลวิเคราะห์ว่าจะเจอหลุมหรือไม่ บางหลุมยิงไปแล้วเจอ แต่คาดว่ามีขนาดเล็กไม่น่าขุด เหมือนเดาว่าหลุมเล็กเก็บเงินได้แค่ 25 สตางค์ แต่ก็เสียค่ายิงคลื่นไป

บางหลุมอยู่ในทะเล หรือ อยู่ลึกมาก หรือ ต้องขุดผ่านชั้นหินแข็ง ขุดยากเย็นเหมือนต้องใช้พลั่วทิ่มลงไปหลายๆรอบ ก็ไม่คุ้มจะขุดขึ้นมาเมื่อเทียบกัยราคาที่จะขายได้ก็ไม่ขุด บางหลุมเป็นหลุมใหญ่ ขุดง่ายแต่พอแทงเข็มสำรวจลงไปแล้วเอาตัวอย่างมาวิเคราะห์ ปรากฎว่าคุณภาพห่วยเหมือนเจอหลุมเงินเสื่อมสภาพ

 

 

ฉะนั้นสรุปได้ว่า การสำรวจและผลิตไม่ใช่เรื่องง่ายที่ใครก็ทำได้ (ยกเว้นบนฝั่งที่ง่ายกว่ามาก) ต้องเป็นคนเชี่ยวชาญ และมีเครื่องมือพร้อม แล้วเครื่องมือก็ไม่ใช่ว่าถูก

อย่าคิดว่าเครื่องมือที่ว่าต้องเป็นของขนาดเล็ก ความจริงคือเป็นได้ถึงแท่นขุดกับแท่นผลิต ซึ่งทั้งสองอย่างประเทศไทยผลิตเองไม่ได้ไม่มีเทคโนโลยีมากพอ ครั้นจะซื้อก็แพงโหด แถมคนไทยใช้ไม่ค่อยจะเป็นอีก

จึงต้องให้คนอื่นที่มีแท่นมาขุด หรือเราไปเช่าแท่นเขามาขุดเอง ค่าเช่าก็ไม่แพง คิดถูกๆก็วันละไม่กี่ล้านบาทยันหลักสิบล้านบาท ขึ้นกับความลึกความยากในการขุด ไม่ว่าคุณจะขุดเจอไม่เจอยังไงก็ต้องจ่าย นี่ยังไม่รวม ค่าแรงคนงาน ค่าลากแท่น ค่าภาคหลวง ฯลฯ

ไม่แปลกครับที่จะขุดในไทยแล้วจะไม่คุ้ม ไม่ใช่ว่าจิ้มไปหลุมไหน ขุดมาแล้วต้องคุ้มนะครับ

เครดิต Arden

ความเห็นที่ 17 ใน http://pantip.com/topic/34730940

ความเห็นเพิ่มเติม … ทีนี้ นักวิชาการบางส่วน หรือ NGO ท่านๆอาจจะออกมาบอกว่า แล้วทำไมต่างชาติเขาทำแล้วเขามีกำไร เขามารับสัมปทานแล้วยังอยู่ได้ มีกำไรส่งให้รัฐ

… ผมขอชี้แจงเท่าที่ผมมีปัญญาตามนี้

  1. Know How ครับ เขามี … เราไม่มี
  2. Experience ประสบการณ์ครับ หลายๆบ.เอกชน เขาทำกันอย่างเดียว คือ สำรวจและผลิต ทำมาเป็นร้อยๆปี สั่งสมองค์ความรู้มากมาย เรียกว่าตั้งเป็นมหาวิทยาลัย ให้ปริญญาเอกกันได้สบายๆ … เราไม่มี
  3. Capital ทุน ประเทศมีทุนอยู่อย่างเดียวคือภาษี ถามว่า จะเอาภาษีประชาชนไปลงทุนอะไรที่อัตราความเสี่ยง 10 – 1 ไหมครับ (10 – 1 คือ ขุดไป 10 หลุม เจอ 1 หลุม)
  4. Risk sharing การกระจายความเสี่ยง ข้อนี้ผมคิดว่า สำคัญที่สุด ความเสียงมันสูงอย่างที่คุณ Arden ได้เล่าเปรียบเทียบไว้ ดังนั้น ตามหลักคณิตศาสตร์ง่ายๆ ถ้าจะทำให้กำไร จะต้องมีปริมาณสูงๆ (คล้ายๆการประกันภัยน่ะครับ) บ.เอกชนทำในเชิงปริมาณมากๆ เขาทำอยู่อย่างเดียว ทำหลายๆประเทศ หลายๆสัมปทาน ตรงไหนแห้ว ก็ไม่เป็นไร เพราะที่เจอมันก็จ่ายค่าแห้วได้ แถมมีกำไรอีก … ถามว่า เราไปทำแบบเขาได้ไหม รัฐฯยังต้องเอาภาษีของประชาชน ไปทำอะไรที่คู่ควรและจำเป็นมากกว่า

ท่านๆอาจจะถามว่า อ้าว 10 – 1 ความเสี่ยงสูงๆนั่น ประเทศเราไม่มีนิ่นา เราเจอแล้วรู้แล้ว เราก็จ้วงๆขุดผลิตดิ แหม … โลกสวยไปนิดไหม บ.เอกชนที่เขามาสำรวจ เขาก็ควรจะได้ผลประโยชน์ตามสัญญา เพื่อให้เขาคุ้มทุนแล้วมีกำไรหน่อยไหม

งั้นสมมุติใหม่ ออกสัมประทานเงื่อนไขแบบว่า ให้เอกชน.มาลงทุนสำรวจ พอเจอแล้ว ไม่ให้ผลิตถอนทุนนะ ต้องยกให้ประเทศฉัน เดี๋ยวฉันขุดผลิตเอง เธอออกไปได้ … อืม … ถามว่า เงื่อนไขแบบนี้แมวที่ไหนจะมายื่นซองประมูล

เอ้า … สมมติให้ ทำเงื่อนไขดีๆ เธอสำรวจเจอ แล้ว ให้เธอผลิต(หารายได้คืนค่าลงทุนสำรวจ +กำไร)นะ มีเงื่อนไขให้ต่อเวลาผลิตอย่างนั้นอย่างนี้ พอถึงเวลา เบี้ยวเขาซะงั้น บอกว่า เดี๋ยวชั้นทำเอง ชั้นทำเป็นแล้ว ตีหัวเข้าบ้านแบบนี้ก็ออกประมูลสัมประทานได้รอบเดียวแหละคุณพระ รอบหน้าเอกชนเขาก็ขยาด

อ่านเพิ่มเติมได้ที่นี่ครับ … ทำไมต้องสัมปทาน … ทำเองไม่ได้หรือไง

… พี่นก




Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *