Conventional reservoir vs. Shale Oil reservoir

ชวนคุยๆ

แหล่งกักเก็บแบบ conventional กับ แหล่งกักเก็บของพวก Shale Oil / Gas ต่างกันอย่างไร ออกตัวก่อนเลยผมไม่ใช่วิศวกรแหล่งกักเก็บนะครับ แต่ก็จะอธิบายง่ายๆแบบให้เห็นภาพในรูปขนมข้างบนนั่นแหละครับ

แหล่งกักเก็บแบบ conventional
  1. ไฮโดรคาร์บอนที่มาจากหินแหล่งกำเนิด (source rock) จะถูกอุ้มอยู่ในชั้นหินที่มีรูพรุน(porosity) นึกภาพถึงฟองน้ำก้อนขนาดมหึมาอยู่ใต้ดินไป 2 – 3 กิโลเมตร แล้วมีชั้นหินความหนาแน่นสูงม๊วกกกกปิดทับด้านบน ไฮโดรคาร์บอนที่อยู่ในก้อนฟองน้ำมหึมานี้ก็ไปไหนไม่ได้
  2. นักธรณีชี้เป้ามา วิศวกรขุดเจาะก็จิ้มหลุมลงไปตูม ความดันภายในแหล่งกักเก็บก็ดันไฮโดรคาร์บอนไหลข้ามาในหลุมเลย … ง่ายๆ ชิลๆ … นอนกระดิกเท้านับเงิน (แบบเสี่ยซาอุฯ)
  3. ผลิตได้นานเท่าที่ความดันในแหล่งผลิตยังมี และ มีปริมาณไฮโดรคาร์บอนเหลือให้ไหล
แหล่งกักเก็บ Shale Oil / Gas
  1. ไม่อยากจะเรียกว่าแหล่งกักเก็บเลยครับ เพราะมันไม่ใช่แหล่งกักเก็บ จริงๆที่เราเจาะลงไป เราเจาะลงไปตามแนวชั้นหินแหล่งกำเนิดความหนาแน่นสูง ไม่มีรูพรุน (porosity) สังเกตุว่าเราต้องขุดไปตามแนวแบบขนมในรูป เพื่อให้มีพื้นที่สัมผัสชั้นหินแหล่งกำเนิดมากที่สุด
  2. นักธรณีชี้เป้ามา วิศวกรขุดเจาะก็จิ้มหลุมทะแยงๆนอนๆไปตามแนวชั้นหิน … แล้ว … เอ่อ .. ไม่มีอะไรไหลออกมาครับท่านผู้ชม ไม่ต้องลุ้นให้เมื่อยไข่ดัน วิศวกรขุดเจาะต้องอัดของเหลว+สารเคมีบางอย่างลงไป ทำให้ชั้นหินแหล่งกำเนิดนั้น “แตกร้าว” (ที่เรียกว่า Fracturing หรือ Fracking) แล้วไฮโดรคาร์บอนก็จะไหลเข้ามาในหลุม … ไม่ง่าย ไม่ชิล หอบแฮกๆกว่าจะผลิตได้แต่ล่ะถัง
  3. เนื่องจากมันเป็นชั้นหินกักเก็บเสมือน (ไม่ได้มีแหล่งกักเก็บจริง เราสร้างมันขึ้นมาด้วยการ fracturing) มันก็ผลิตได้นานเท่าที่ยังมีรอยแตก รอยแตกไม่ตีบตัน รอยแตกแพร่ขยายไปถึง และ ยังมีปริมาณไฮโดรคาร์บอนเหลือให้ไหล ดังนั้น วันหนึ่งถ้ารอยแตกมันตีบ อุดตัน และ จุดที่รอยแตกขยายไปไม่ถึง ก็จะผลิตไม่ได้ ต้องลงทุนเพิ่มทำการ re-fracturing คือ ทำกันอีกรอบ และ โดยมากมันก็จะผลิตได้ไม่นานแล้วก็หมดไป ทำให้ต้อง re-fracturing หรือ ขุดหลุมใหม่บ่อยๆ พูดง่ายๆ อายุหลุมสั้นกว่าแบบแรกเยอะ

จริงแล้วยังมีความแตกต่างอีก แต่ก็จะค่อนข้างลึก ละเอียดเกินไป และ ผมก็ไม่ใช่วิศวกรแหล่งผลิต ถ้าอธิบายมากไปเดี๋ยวจะปล่อยไก่หมดเล้า ผมว่าเอาแค่นี้ก่อนดีกว่า หมดภูมิ 🙂

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *